Van overwerk is sprake wanneer een werknemer incidenteel meer uren werkt dan in het arbeidscontract is afgesproken. ‘Incidenteel' geeft al aan dat het om een afwijking van de normale situatie moet gaan. Wanneer overwerk wordt ingeroosterd is er dus eigenlijk geen sprake meer van overwerk, maar van een bezettingsprobleem waar zo snel mogelijk een oplossing voor gevonden moet worden.
Overwerk kun je niet zomaar weigeren. De wet zegt namelijk dat de werknemer zich ‘redelijk' moet opstellen, zeker als het bedrijfsbelang in het geding is. In veel CAO's worden oudere werknemers vrijgesteld van de verplichting tot overwerk. In de meeste CAO's staan afspraken over toeslagen (extra salaris of extra vrije tijd) voor overwerk. Deze toeslagen variëren zo tussen de 25 tot 50 procent.
Bij deeltijders is er vaak pas sprake van overwerk als je meer uren werkt dan de normale arbeidsduur in het bedrijf. De uren die een parttimer meer werkt dan is afgesproken in de arbeidsovereenkomst, zijn ‘meer-uren'. Over die meer-uren moet de werkgever, naast het gewone uurloon, ook vakantietoeslag en pensioenopbouw geven.
Omdat te lang achter elkaar werken gezondheidsklachten kan opleveren, stelt de Arbeidstijdenwet grenzen aan het aantal uren dat iemand in een bepaalde periode mag overwerken. Net als voor de normale arbeidstijden zijn er standaard- en een overlegnormen: